جمال الدين محمد الخوانساري

130

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

2082 النّاس طالبان طالب ومطلوب ، فمن طلب الدّنيا طلبه الموت حتّى يخرجه عنها ، ومن طلب الآخرة طلبته الدّنيا حتّى يستوفى رزقه منها . مردم دو طلب كننده‌اند طلب كننده وطلب كرده شده پس هر كه طلب كند دنيا را طلب كند أو را مرگ تا اين كه بيرون برد أو را از دنيا ، وهركه طلب كند آخرت را طلب ميكند أو را دنيا تا اين كه استيفاى روزى خود نمايد از دنيا يعنى مردم دو قسم طلب كننده‌اند كه هريك هم طلب كننده وهم طلب كرده شده باشند يكى طلب كنندهء دنيا كه أو طلب دنيا كند ومرگ طلب أو كند تا بيرون برد أو را از دنيا وديگرى طلب كنندهء آخرت كه أو طلب آخرت كند ودنيا طلب أو كند تا اين كه أو استيفاى روزى خود از آن بكند وبنا بر اين ظاهر است كه هيچ عاقلى اختيار طلب دنيا بر طلب آخرت نكند . 2083 الأمانة والوفاء صدق الأفعال والكذب والافتراء خيانة الأقوال . امانت ووفادارى راستى افعال است ودروغ وبهتان خيانت أقوال ، مراد اين است كه راستى چنانكه در أقوال ميباشد در افعال نيز باشد وراستى افعال امانت ووفادارى است وخيانت چنانكه در افعال باشد در أقوال نيز باشد وخيانت أقوال دروغ وافتراء باشد و « دروغ » چنانكه قبل از اين مذكور شد خبري است كه موافق واقع نباشد خواه مخبر داند كه موافق واقع نيست وخواه نداند و « افتراء » خصوص آن قسم است كه مخبر داند كه مخالف واقع است ودانسته بخلاف واقع خبر دهد . 2084 البخيل يسمح من عرضه بأكثر ممّا أمسك من عرضه ويضيّع من دينه أضعاف ما حفظ من نشبه . بخيل مىگذرد از عرض خود بزيادة از آنچه نگاه مىدارد از متاع خود ، وضايع